Czytanie z ADHD: skup się i zapamiętaj

Czytasz każde słowo, a chwilę później wszystko znika. To nie lenistwo i da się z tym sporo zrobić.

Krótka odpowiedź

Przy ADHD słowa często wchodzą dobrze, ale główna myśl nie zostaje: uwaga ucieka w połowie akapitu, a pamięć robocza gubi wątek (Miller et al., 2013). Pomaga czytanie w krótkich, skupionych rundach i sprawdzanie, co pamiętasz, od razu i jeszcze raz następnego dnia. Przypominanie wygrywa z ponownym czytaniem (Roediger i Karpicke, 2006), a krótkie sesje rozłożone na kilka dni wygrywają z jedną długą (Cepeda et al., 2006).

Dlaczego czytanie z ADHD jest trudniejsze

Czytanie wymaga trzymania w głowie ostatniego zdania, gdy przyjmujesz kolejne. Kiedy uwaga na chwilę odpłynie, wątek się rwie i docierasz do końca strony ze słowami przeczytanymi, ale bez sensu.

W jednym z badań dzieci z ADHD zapamiętywały mniej głównych myśli opowiadania niż ich rówieśnicy, a różnica wiązała się z uwagą i pamięcią roboczą (Miller et al., 2013). To nie kwestia inteligencji ani wysiłku, tylko tego, ile tekstu da się utrzymać w głowie naraz.

Jak skupić się podczas czytania

  • Czytaj w krótkich rundach. Od pięciu do dziesięciu minut, i kończ, póki jeszcze dobrze idzie. Łatwiej wtedy zacząć, a rozłożenie ćwiczeń na kilka dni pomaga pamięci bardziej niż jedna długa sesja (Cepeda et al., 2006).
  • Niech nic nie konkuruje ze stroną. Jedna karta, wyłączone powiadomienia i telefon ekranem w dół albo w trybie skupienia.
  • Użyj wskaźnika, jeśli odpływasz. Palec albo wskaźnik przesuwający się po tekście nie pozwala oczom błądzić i czytać tej samej linijki od nowa (Rayner et al., 2016). Trzymaj tempo, za którym nadążasz.
  • Zadbaj o wygodny tekst. Większa czcionka, więcej miejsca między wierszami i wyraźny krój ułatwiają czytanie dalej.

Jak zapamiętać to, co czytasz

  • Zamknij stronę i powiedz główną myśl. Wydobycie jej z pamięci utrwala ją lepiej niż ponowne czytanie (Roediger i Karpicke, 2006).
  • Sprawdzaj się pytaniami. O czym to było? Co się stało? Co to znaczyło? Tam, gdzie brakuje odpowiedzi, warto zajrzeć jeszcze raz.
  • Wróć jutro. Drugie przypomnienie, po dniu albo tygodniu, zostawia w głowie więcej niż wkuwanie na raz (Cepeda et al., 2006).

Czytanie przyjazne ADHD

Te nawyki działają najlepiej, kiedy są łatwe i trochę zabawne. Squeekly jest wokół nich zbudowane: pięciominutowe rundy, jedno zadanie na ekranie, natychmiastowa informacja zwrotna w ćwiczeniach, pytania po każdym czytaniu i powtórki po dniu i po tygodniu, medale za regularność i zero wyrzutów sumienia za opuszczony dzień. Na razie aplikacja jest po angielsku: zapisz się na listę, a damy znać, gdy pojawi się po polsku.

Pytania

Dlaczego od razu zapominam to, co czytam?

Zwykle dlatego, że podczas czytania uwaga uciekła i sens w ogóle nie dotarł do pamięci, albo tekst został przeczytany raz i od razu odłożony. Przypomnienie go sobie zaraz potem, własnymi słowami, i jeszcze raz następnego dnia sprawia, że zostaje.

Czy szybkie czytanie pomaga przy ADHD?

Nie takie, które obiecuje tysiąc słów na minutę: przy takim tempie rozumienie załamuje się u wszystkich. Pomaga czytanie w równym tempie, za którym nadążasz, w krótkich rundach, i sprawdzanie, co zostało zrozumiane. Jak szybciej czytać

Czy Squeekly to leczenie ADHD?

Nie. To trening czytania stworzony z myślą o osobach, które łatwo się rozpraszają, i dobrze łączy się z tym, co już ci pomaga.

Źródła

  • Cepeda, N. J., Pashler, H., Vul, E., Wixted, J. T., & Rohrer, D. (2006). Distributed practice in verbal recall tasks: A review and quantitative synthesis. Psychological Bulletin, 132(3), 354-380.
  • Miller, A. C., Keenan, J. M., Betjemann, R. S., Willcutt, E. G., Pennington, B. F., & Olson, R. K. (2013). Reading comprehension in children with ADHD: Cognitive underpinnings of the centrality deficit. Journal of Abnormal Child Psychology, 41(3), 473-483.
  • Rayner, K., Schotter, E. R., Masson, M. E. J., Potter, M. C., & Treiman, R. (2016). So much to read, so little time: How do we read, and can speed reading help? Psychological Science in the Public Interest, 17(1), 4-34.
  • Roediger, H. L., & Karpicke, J. D. (2006). Test-enhanced learning: Taking memory tests improves long-term retention. Psychological Science, 17(3), 249-255.
Wczesny dostęp

Wejdź wcześniej.

Squeekly otwiera się dla małych grup czytelników, najpierw po angielsku, a wersja polska jest już w drodze. Zostaw e-mail, a zaproszenie przyjdzie, gdy tylko zwolni się dla ciebie miejsce.

  • Zaproszenie przed publicznym startem
  • Bonusy dla pierwszych osób na liście
  • Wiadomość od nas w dniu, w którym Squeekly zacznie mówić po polsku

Albo najpierw zrób darmowy test szybkości czytania (po angielsku)

Twojego e-maila nie używamy do niczego innego i zapisujemy datę twojej zgody. Prywatność

Zacznij od swojego punktu wyjścia.

Test szybkości i trzy krótkie ćwiczenia wzrokowe, żeby każda kolejna liczba miała punkt odniesienia.